(pdf 1.8 MB)
SLIKE SA OTVARANJA
GOSTOVANJA
|
Izložba
Aleksandar Prvi –
kralj Jugoslavije 1918–1934.
otvorena je 20.
decembra 2006.
Na taj dan,
pre 88 godina,
ukazom regenta Aleksandra Karađorđevića
formirana je prva vlada Kraljevine Srba,
Hrvata i Slovenaca na čelu
sa Stojanom Protićem.
Autor izložbe
i kataloga je Mitar Todorović,
istoričar
– arhivista u Arhivu SCG.
Izložbu
je otvorio ministar kulture u Vladi Republike Srbije Dragan Kojadinović,
uz prisustvo mnogobrojnih zvanica među
kojima su bili kneginja Jelisaveta Karađorđević,
član Krunskog saveta Dragomir Acović,
direktor Zadužbine
kralja Petra Prvog Karađorđevića
Miladin Gavrilović,
predstavnici regionalnih arhiva i drugi.
Izložbu
je činilo
357 dokumenata (fotografije,
ukazi,
zakoni, zabeleške,
sporazumi,
pres kliping i dr.)
grupisanih u osam tematskih celina:
I. Ujedinjenje
Srba,
Hrvata i Slovenaca. U ovoj
celini prvi put je bila izložena
originalna
Odluka Velike narodne skupštine
srpskog naroda u Crnoj Gori,
doneta na sednici 13/26.
novembra 1918.
u Podgorici,
da se Crna Gora ujedini sa Srbijom.
II. Kraljevski
dvor dinastije Karađorđevića:
abdikacija kralja Petra Karađorđevića,
Kastel kod Atine, 11.
mart 1919;
veridba i ženidba kralja
Aleksandra Prvog; svadbena
povorka kralja Aleksandra i rumunske princeze Marije Hoencolern,
8. jun 1922 (fotografije
koje su prvi put izložene);
prestolonaslednik Petar posle krštenja,
Beograd, 21.
oktobar 1923;
kraljevi dvorovi (prvi put je
izložen avio-snimak
Starog dvora na Dedinju) i
drugi dokumenti i fotografije.
III. Od
parlamentarizma do lične
vladavine: U okviru ove celine,
prvi put su izložena
originalna dokumenta: ostavka
Nikole Pašića
na mesto mandatara, 3/16.
decembar 1918; poruka
zastupnika republikanske većine
banske Hrvatske regentu Aleksandru, 11.
februar 1921;
Ustav Kraljevine SHS –
Vidovdanski ustav, 1921.
godine.
IV. Verska
politika kralja Aleksandra –
odnos sa Pravoslavnom,
Katoličkom
crkvom i Islamskom verskom zajednicom.
V. Kralj
i narod:
posete kralja Aleksandra pojedinim mestima u Kraljevini Jugoslaviji.
VI. Zadužbine
kralja Aleksandra: Studentski
dom kralja Aleksandra Prvog; Dom
kralja Aleksandra Prvog za učenike
srednjih škola;
Spomenik neznanom junaku na Avali
i dr.
VII. Balkan
balkanskim narodima: dokumenta o Konferenciji mira u Parizu, Maloj Antanti,
Balkanskom sporazumu, odnosima sa Albanijom, Grčkom, Bugarskom, Turskom,
Nemačkom, Italijom i Francuskom.
VIII. Marsejski
atentat: originalan testament kralja Aleksandra o određivanju namesnika i
staratelja njegovoj maloletnoj deci, napisan na Bledu 5. januara 1934; izveštaj
pukovnika Jovana Pavlovića, upravnika Dvora, o marsejskom atentatu; fotografije
atentata i sahrane kralja Aleksandra; optužnica protiv atentatora, svedočenja i
izveštaj Stanislava Vinavera o procesu u Eks an Provansu, 19. februar 1936. |
